Ads

सरकारले पूँजी बजार सुधारका लागि सार्वजनिक गरेको २१ बुँदे योजनाले सेयर बजारमा सकारात्मक प्रभाव पारे पनि त्यसकै आधारमा बजारले तत्काल ठूलो बुलिस गति लिने अवस्था नरहेको बजार विश्लेषक अशोक कुमार शाहले बताएका छन्।

उनका अनुसार नेप्से अहिले पनि दीर्घकालीन रूपमा ‘साइडवेज’ तथा ‘रेन्ज बाउन्ड’ अवस्थामा छ। नीतिगत सुधारले छोटो अवधिमा बजारको सेन्टिमेन्ट परिवर्तन गर्न सक्ने भए पनि मूल ट्रेन्ड परिवर्तनका लागि बजार संरचना, अर्थतन्त्र र कम्पनीहरूको वित्तीय प्रदर्शनमा थप सुधार आवश्यक हुन्छ।

Ads

शाहका अनुसार सेयर बजार आफ्नै चक्रमा चल्ने भएकाले नीतिगत परिवर्तन तथा समाचारले छोटो अवधिमा उतारचढाव ल्याउन सक्छ। तर दीर्घकालमा बजारले आफ्नो मूल ट्रेन्डलाई पछ्याउने भएकाले अहिले बजार चक्र कुन चरणमा छ भन्ने विषय महत्वपूर्ण हुन्छ।

उनका अनुसार बजार अहिले ‘अकुमुलेसन’, ‘मार्कअप’, ‘डिस्ट्रिब्युसन’ र ‘मार्कडाउन’मध्ये अकुमुलेसनपछि पुनः ‘रिअकुमुलेसन’ चरणमा देखिएको छ। यसअघि नेप्सेले लामो समय अकुमुलेसनमा बिताएपछि माथितर्फ तीव्र मुभ बनाएको थियो। तर उक्त मुभले अघिल्लो उच्च बिन्दु तोड्न नसकेकाले त्यसलाई पूर्ण ‘मार्कअप’ चरण मान्न नसकिने उनको विश्लेषण छ।

शाहका अनुसार २०२४ को अगस्टमा नेप्से इन्ट्राडेमा करिब ३४८० अंकसम्म पुगेको थियो भने सोही वर्षको सेप्टेम्बरमा करिब २४२० अंकसम्म झरेको थियो। त्यसयता बजारले लामो समय यी दुई सीमाबीच नै बिताएको छ। करिब २५ महिनादेखि बजार यही रेन्जमा रहेकाले अहिले नेप्से प्राथमिक रूपमा ‘रेन्ज बाउन्ड’ र दोस्रो तहमा ‘साइडवेज’ अवस्थामा रहेको उनले बताए।

‘साइडवेज’ बजारमा सपोर्ट क्षेत्रमा खरिद र रेजिस्टेन्स क्षेत्रमा बिक्री गर्ने रणनीति प्रयोग गर्न सकिने उनको भनाइ छ। अहिले बजार तल्लो रेन्ज नजिक रहेकाले छोटो अवधिको दृष्टिले सपोर्ट क्षेत्रमा भए पनि दीर्घकालीन ट्रेन्डको स्पष्ट दिशा भने पुष्टि भइसकेको छैन।

हालै सरकारले ल्याएको पूँजी बजार सुधारसम्बन्धी योजनाले बजारमा सकारात्मक ट्रिगरको काम गरेको शाहले बताए। तर यही नीतिगत निर्णयका आधारमा बजार निश्चित प्रतिशतले बढ्ने ठोकुवा गर्न नमिल्ने उनले स्पष्ट पारे। बजारको सम्भावनालाई बजार संरचना, नीति र अर्थतन्त्रसँग जोडेर हेर्नुपर्ने उनको भनाइ छ।

बजारको दीर्घकालीन दिशा स्पष्ट हुन नेप्सेले करिब ३४८० अंकको माथिल्लो रेन्ज तोडेर नयाँ उच्च–उच्च र उच्च–न्यून संरचना बनाउनुपर्ने शाहले बताए। अर्कोतर्फ तल्लो रेन्ज पनि महत्वपूर्ण सपोर्टका रूपमा रहेको छ। यीमध्ये कुनै एक रेन्ज स्पष्ट रूपमा ब्रेक नभएसम्म बजारको दीर्घकालीन दिशा पूर्ण रूपमा स्पष्ट नहुने उनको विश्लेषण छ।

लामो समयको कन्सोलिडेसनपछि पनि बजारको संरचना नबिग्रनु अहिलेको सकारात्मक पक्ष रहेको शाहले बताए। विभिन्न नकारात्मक घटनाक्रमका बाबजुद बजारले आफ्नो दीर्घकालीन बटम संरचना कायम राखेको भन्दै यसलाई प्राविधिक रूपमा महत्वपूर्ण संकेतका रूपमा हेर्न सकिने उनको भनाइ छ।

पछिल्लो नीतिगत परिवर्तनले पूँजी बजारमा सकारात्मक वातावरण सिर्जना गर्न सक्ने भए पनि त्यसलाई दिगो बनाउन अर्थतन्त्रमा सुधार आवश्यक रहेको उनले बताए। सेयर बजारलाई अर्थतन्त्रको ऐनाका रूपमा हेर्दै उनले अर्थतन्त्रमा सुधार आए कम्पनीहरूको वित्तीय प्रदर्शनमा त्यसको प्रभाव पर्ने र त्यसको प्रतिबिम्ब अन्ततः सेयर मूल्यमा देखिने बताए।

शाहले कर्जाको माग बढ्नुलाई पनि वास्तविक व्यवसायिक आत्मविश्वास फर्किन थालेको सम्भावित संकेतका रूपमा हेर्नुपर्ने बताएका छन्। कर्जाको माग बढ्नुले व्यवसायमा लगानी तथा विस्तारका लागि आत्मविश्वास बढेको संकेत गर्न सक्ने र ठूला लगानीकर्ता सक्रिय भएमा त्यसको प्रभाव बजारको सेन्टिमेन्टमा पर्न सक्ने उनको विश्लेषण छ।

उनका अनुसार बजार विश्लेषण गर्दा आर्थिक, फन्डामेन्टल, प्राविधिक र क्वान्टिटेटिभ गरी चारवटै पक्षलाई सँगसँगै हेर्नुपर्छ। यी पक्षबाट सकारात्मक संकेत आउँदा बजारको दीर्घकालीन गतिलाई थप आधार मिल्न सक्छ।

प्राविधिक दृष्टिले बजारको दीर्घकालीन संरचना बिग्रिएको छैन र बजार ‘रिअकुमुलेसन’ चरणमा रहेको शाहको भनाइ छ। यद्यपि यसको अर्थ बजार तत्कालै बढ्ने वा निश्चित लक्ष्यमा पुग्ने ग्यारेन्टी भने नरहेको उनले स्पष्ट पारे।

लामो समयदेखि २४२० देखि ३४८० अंकको आसपासको रेन्जमा रहेको बजारले माथिल्लो सीमा स्पष्ट रूपमा तोडेमा नयाँ बुलिस चरण सुरु भएको पुष्टि गर्ने आधार बन्न सक्ने उनले बताए। त्यसअघि भने बजार यही रेन्जभित्र उतारचढाव गर्न सक्ने भएकाले छोटो अवधिमा सपोर्ट र रेजिस्टेन्सलाई आधार बनाएर बजार बुझ्नुपर्ने उनको भनाइ छ।

लामो समयसम्म बनेको उक्त रेन्जलाई प्राविधिक विश्लेषणमा ‘रेक्ट्याङ्गल प्याटर्न’का रूपमा समेत हेर्न सकिने शाहले बताए। यस्तो प्याटर्न माथितर्फ ब्रेकआउट भएमा यसको उचाइका आधारमा सम्भावित लक्ष्य निर्धारण गर्ने प्राविधिक नियम रहेको उनले उल्लेख गरे। तर त्यस्तो लक्ष्यलाई निश्चित भविष्यवाणी नभई प्राविधिक प्याटर्नले देखाउने सम्भावित स्तरका रूपमा मात्र बुझ्नुपर्ने उनको जोड छ।

समग्रमा, नेप्से दीर्घकालीन कन्सोलिडेसनको चरणमा रहेको, नीतिगत वातावरणमा सुधार आएको र प्राविधिक संरचना कायम रहेको भए पनि दिगो बुलिस ट्रेन्डका लागि अर्थतन्त्र तथा कम्पनीहरूको वास्तविक प्रदर्शनमा सुधार आवश्यक रहेको विश्लेषक अशोक कुमार शाहको निष्कर्ष छ।