सीडीएस एन्ड क्लियरिङ लिमिटेड (सीडीएससी) ले धितोपत्रको अभौतिकीकरण प्रक्रियालाई थप व्यवस्थित र पारदर्शी बनाउन ‘धितोपत्र अभौतिकीकरण कार्य सञ्चालन निर्देशिका, २०८२’ को मस्यौदा सार्वजनिक गरेको छ ।
प्रस्तावित मस्यौदामा धितोपत्रको अन्तर्राष्ट्रिय परिचय नम्बर अर्थात् ‘आइजिन’ (ISIN) सम्बन्धी स्पष्ट र कडा व्यवस्था हो ।
संस्थापक र सर्वसाधारणका लागि छुट्टाछुट्टै आइजिन अनिवार्य
प्रस्तावित निर्देशिकामा संगठित संस्थाहरूले संस्थापक र सर्वसाधारण शेयरधनी समूहका लागि अनिवार्य रूपमा फरक-फरक आइजिन (ISIN) लिनुपर्ने व्यवस्था प्रस्ताव गरिएको छ। मस्यौदामा भनिएको छ, “संगठित संस्थाको प्रबन्धपत्र तथा नियमावलीमा संस्थापक र सर्वसाधारण समूहको शेयर छुट्टिएको अवस्थामा संस्थापक र सर्वसाधारण शेयर समूहलाई छुट्टाछुट्टै आइजिन प्रदान गर्नु पर्नेछ”
यसअघि एउटै आइजिन प्रयोग भइरहेका तर ‘लक-इन’ (Lock-in) अवधिमा रहेका संस्थापक शेयरहरूलाई पनि यो निर्देशिका लागू भएपछि फरक आइजिन प्रदान गर्ने प्रस्ताव गरिएको छ ।

पन्दाकलाई सीडीएससीबाट हटाउने प्रयास असफल, अदालतले दिएन अन्तरिम आदेश
आइजिन गाभ्ने र छुट्याउने प्रक्रिया
कुनै धितोपत्रका लागि प्रचलित कानुन बमोजिम फरक आइजिन आवश्यक नपर्ने अवस्था आएमा (जस्तै: लकिङ्ग अवधि सकिएर संस्थापक शेयर सर्वसाधारणमा परिणत हुँदा), कम्पनीले निवेदन दिएर आइजिन गाभ्न (Merger) सक्ने व्यवस्था प्रस्ताव गरिएको छ ।
त्यस्तै, एउटै आइजिन भएको धितोपत्रलाई कानुनी आवश्यकता अनुसार फरक गर्नुपर्ने भएमा छुट्याउन पनि सकिनेछ । यसका लागि सम्बन्धित संस्थाले निम्न कागजात पेश गर्नुपर्ने प्रस्ताव छ:
१. साधारण सभाबाट पारित निर्णयको प्रमाणित प्रतिलिपि,
२. राष्ट्रिय स्तरको दैनिक पत्रिकामा कम्तीमा दुई पटक सूचना प्रकाशन गरेको प्रमाण,
३. धितोपत्र बोर्ड र धितोपत्र बजारलाई जानकारी गराएको प्रमाण,
४. प्रचलित कानुनको पालना भएको स्वघोषणा ।
गोपनीयता र तथ्याङ्क सुरक्षा
मस्यौदामा निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धकहरूलाई आइजिनसँग सम्बन्धित विवरण र तथ्याङ्कहरू गोप्य राख्न कडा निर्देशन दिएको छ । नेपाल सरकार, अदालत वा बोर्डले माग गरेको अवस्थामा बाहेक यस्ता विवरणहरू अन्यत्र सार्वजनिक गर्न पाइने उल्लेख छ।

ISIN विवाद: लक-इन अघिनै लुकेर सेयर बेच्ने नपाउने भएपछि इप्पानको रोइलो
















प्रतिकृया